Feeds:
Posts
Comments

De were menale!

  Aboriya Jinê   /  Foto: Hawar News

Mixabin, di nêrîna min de, malperek kurdî ku dilê mirov hênik bike, tu bêje ew hêjayî serdanê ye tune ye. Berê vê min rexneyek bi rêya Twîtera xwe @zinarala ji du malperan re şand, lê ew guh nadin rexneyan. Min derbarê nivîsên nezelal di medya kurdî de hişyarî da wan!

Sernivîsên nûçeyên wan wisa bûn:

@sputnik_krd:
Balafira ambulans ket: 5 mirî

@RudawKurdi: Bombeya PKKê teqiya: 4 kuştî û 4 birîndar!

Lê ew hîn bi vî awayî diweşînin, wisa jî xwendevanan ji xwe direvînin. Mixabin nebûna malperek kurdî xwedî dîzaynekî baş û ku bizanibe nûçeyan çêbike dihêle ku kurd bi zimanên din nûçeyan bixwînin.

Li aliyekî din karê Ajansa Hawar News jî qels e, mixabin digel keda kedkarên malperê lê ew bi awakî pispor kar nakin. Lê spas ji nûçeyên vê malperê re ez hinek agahiyan derbarê rewşa Rojava werdigrim. Her ku serdana malperê bikim jî ezê hinekî bibasim ji ber şêweya weşana nûçeyekê an jî ji ber navaroka wê, gelek car ji ber karên Rêvebiriya Xweser li Rojava, di hemû waran de şaşî çêdibin, mixabin ji bo karê serraskirin û başkirina karên rêvebiriyê xemsarî heye û xebateke cidî nayê kirin.

Ev bûn gelek car ez bal dikşînim ser şaşiyên nivîsandina bi kurdî, her wisa li ser nivîsandina pankartan gelek car tîpên erebî ji tîpên kurdî meizintir in, ji bo çi? ma ne divê çavên xelkê bêtir li hevokên bi zimanê kurdî kevin ta ku tîpên zimanê dayîkê baştir bibînin û fêr bibin.

Ev bûn zêdeyî 5 sal zimanê kurdî li Rojava tê fêrkirin, peymangeh jî gelek mamosteyên kurdî amadekirin, ji bo çi heya îro şaşî di nivîsandina pankartan li xwepêşandan û bîroyan..hwd çêdibin.

Bala xwe bidin wêneyên van du nûçeyan teze ji Kobanê û Qamişlo, hûnê nas bikim ji ber çi ev nalîn.

.
Têbînî: Ev wêne ya 25ê mijdara 2017an, dîsa şaşiyên nivîsandinê têde diyar in.

Meşa 25ê Mijdarê li dijî tundiya ser jinan li Helebê / Foto: Hawar News

Advertisements

    Şiştina hêriyê li Efrînê / Foto: Aso

Berî 5 mehan ez beşdarî konferanseke jinên êzdî li Almanyayê bûm, medyakarek navdar di axaftina xwe de behsa têgeha “bav û kalan” kiribû, min rexna li wê kir, ji ber ku bi rêya bikaranîna vê gotinê ew keda jina kurd di civaka kurdî de paşguh dike. Rexneya min rastî kêfxweiya beşdarên konferansê hatibû, rojnemavan jî ew rexne li xwe girt.

Mixabin ta niha min ti rewşenbîrek nedît, jin yan jî mêr be, ku bêja: çîroka dayîk û dapîran, xaka bav û dayîkan, axa bavpîr û dapîran. Ez dirêj nekim, di  vîdyoya dahatî de jineke ji Çiyayê Kurmênc behsa şiştina hêriyê dike, digel ku min di jiyana xwe de qet nedîtibû ku mêr hêriyê dişûn, ev jina kedkar jî dibêje wek “çawa bav û kalan wisa dikirin”, piştre serrast dike û dibêje “pititd me” ango dapîrên xwe jî tîne ziman.

Min dixwest ez ligel vê tekstê wêneyekê ya şûştina hêriyê li herêmeke kurdan biweşînim lê Google ti wêne peyda nekir di lêgerîna wêneyan derbarê “şiştina hêriyê”. Ez bi zimanê spanî geriyam û min bi dehan wêne dîtin ku jin têde hêriyê li ber ava çeman dişûn. Her wisa min peykerên jinên şûştvan jî peyda kirin.

Peyekra jinên şuştvan li bajarekî spanî / Foto: Mapio.net

Peykera jina şûştvan li Kolombiya / Foto: colombianeivahuila

Berî vê jî bi mehekê min rexne li birêvebirê kanala Youtube ya herî navdar li Efrînê kiribû, ji ber sernivîsa vîdyoyekê di kanal xwe de, min wiha nivîsandibû: “Divê em xebata dayîk û dapîran jibîr nekin. Di vîdyo de keda jinê jî xuya ye. Ji ber wê diviybû navê vîdyo wiha ba: “Kurltura dayîk û bavan”. Lê mixabin sernivîs nehat guhertin.

Hûn bala xwe bidinê axaftina siyasetvan, ronakbîr, karker, rojnamevan, cotkar û xwendekar…, hûnê nas bikin çiqas gotina “bav û kalan” mêjiyê wan dagirkiriye. Pir mixabin heya ku di Wîkîpediya Kurdî de  jî “Zimanê bav û kalan” li şûna zimanê dayîkê xistine serê rûpelê.

DIGITAL CAMERA

Pîrozgeha Laleşê / Wikipedia

Jêrnivîs bi înglîzî:

Jêrnivîs bi fransî:

Çîroka Şêr û Mişkê

ser-u-misk-1

Hebû tunebû, dibêjin rojekê mişkek ji qulika xwe derketibû û rastî
şêrekî gir hatibû.

Şer dixwest mişkê bixwara.
Mişk: Şêro, ji kerema xwe min nexwe, dibe ku rojek were pêdiviya te bi min hebe.
Şêr gotê: Çawa ezê motacê (hewcedarê) te bibim, tu jî ewqas biçûk î?                                     

Dema şêr çav li mişkê gerand û dît ku çiqas ew biçuk e, dilê xwe pê
şewitî û serbest berda.
Rojekê mişk dengekî tirsdar bihîst.
Ew jî dengê şêr bû.

Dema gihîşt cihê deng jê dihat, dît ku şêr di nav toreyekî de asê bûye.
Mişk gote wî: Ezê te rizgar bikim!
Şêr: Tu!, tu gellek biçûk î ji bo karekî ewqas giran.

ser-u-misk-2

Mişk dikeve ser werîsa (kêndir) toreyê, hêdî hêdî bi diranên xwe werîsê qot dike û wiha şêr rizgar dibe.

Ji wê şevê de, herdu heta hetayê bûn heval.

Têbînî: Min ev çîrok berî çend salan ji zimanê spanî re wergerndibû ji bo projeyeke derbarê wergerandina çîroke ji gelek zimanên cîhanî re, tê gotin ku ev çîrok ya Aysopos e.

img_0286

Hunermend Muharram ligel cemawerê “Roja Çanda Kurdî” li Bonnê / Foto: Z.A

Roja şemiya borî 24 îlonê, di çarçoveya çalakiyên hefteya navçandî de “Interkulturelle Woche 2016”, ez beşdarî du çalakiyan bûm. Sibê ez li bajarê Münsterê bûm, min û hevalên xwe di Komele Odakê de li ser sehnê me govenda kurdî û yewnanî gerand, me dîlanên wek sertakî (reqsa Zorba), bagiyê, çepkî girt. Di dîlana dawî de jî em ji ser sehnê daketin û me xelkê jî tevlî dîlana Delîlo kir. Ji bo temşekirina dîlana me, li ser vê girêdanê bitikîne: www.facebook.com/sabir.akdemir/posts/1281741091845342

Xwediyê blogê di serkêşiya govenda bagiyê de / Foto: Odak

              Xwediyê blogê serkêşiya govenda bagiyê dike / Foto: Odak

Hêvarê jî demjimêr 17:00 li bajarê Bonnê Navenda Kurdî ji bo Lêkolîn û Rawêjkariya û Yasayî (YASA) Roja Çanda Kurdî” li navenda MigraPolis pîroz kir.  Di agahiya ragihandin çalakiyê de ser Facebookê de, di derbarê kesên beşdar  di çalakiyê de ti înformasiyon nehatîbûn belavkirin.

 Baş e, kesê ku çalakî birêvebirbû endamê YASA Aref Gabeau bû.

 Helbestvan jî Hidir Çelik, Ulrich Bergmann û Hussein M. Habasch bûn.

Hunermend jî Muharram Dogan û hevsera wî Fîdan bûn.

Di despêka çalakiyê de kurtefîlma derhêner Akram Kiro  “Havîna Sar”  hate nîaşandanfîlm di navbera Kurdistan û Almanya hatiye kişandin û behsa jiyana penabrekî kurd li Almanya û jiyana wî ya berê li welêt dike.

Piştî ku helbestvan helbestên xwe xwendin, min rêdan ji birêvebirê çalakiyê xwest ji bo xwendina helbestek kurt, min helbest di pirtûkek ya nivîsakara swîsrî Jacqueline Sammali de  xwendibû, helbest jî anonîm e. Piştî xwendina helbestê jinek alman hat ba min ji bo ez helbestê jê re wergerînim, helbest jî wisa ye:

Keça min bi girî vegeriya,
Keça min bi girî vegeriya,
Min got mamoste bi tiştekî nizane,
Min got mamoste bi tiştekî nizane,
Min dixwest ez li nexçeyê binêrim,
Min dixwest ez li nexwşeyê binêrim.
Lê ew gote min:
“Kurdistan tune ye”
Keça min bi girî vegeriya.

Di beşê mûzîkê de jî Muharram û hevjîna wê Fîdan hêvara Roja Çanda Kurdî bi gotina stranên gelêrî pir xweş kirin, cemawerê çalakiyê jî ligel wan stran xwendin.

Piştî wan jî dîsa min rêdan ji kek Arif xwest ji bo ez stranekê kurt bêjim lê ew “di min de şikand”*, min dixwest ez strana “Lê Narînê” bixwînim ku min berî 5  mehan li welatê Baskê xwendibû û ji aliyê xelkê pir hatibû hezkirin. Lê piştre, dema girêdana dîlana efrînî, min li ber dengê def û zirnê perçeyek biçûk ji Eyşa Îbê da û min xwe hênik kir.

Bi gîştî çalakî xweş bû, hinekî cih biçûk bû û mêvanên biyanî (yên alman û ji netewên din) jî hindik bûn, ji ber ku tiştê herî girîng ji organîzekirina van çalakiyan danasîna alman û biyaniyan bi çanda kurdan ve. Tiştê nexweş bû jî ku mirov di “Roja Çanda Kurdî” de axaftina erebî  di danûstandina  hinekan de guhdarî bike.  Mixabin  xwarina kurdî jî tune bû, li kêleka vewxwarinan tenê Snack Brezel hebû. Hinekî nan, zêt û zaater jî hebûyana wê pir xweş biba, nemaze ji bo kesê bi zikê birçî ji Münsterê hatibû çalakiyê.

* “Di min de şikand”: derbirînek efrînî ye ku tê wateya daxwaza min bi cih nekir.

Ji bo temaşekirina wêneyên din: Yasa Kultur

Sazkirina afîşê: hunermend Hesen Berzencî

         Sazkirina afîşê: hunermend Hesen Berzencî

“Me rojeke xweş li bajarê Essenê derbas kir”, bi van gotinan nivîskar Helîm Yûsiv derbarê çalakiyê radighîne û van agahiyan dide:

“Roj: Yekşem 18.09.2016 / Demjimêr: 14:45 heta 17:00, yê ku roj birêvebir: Hozan Enez bû,

Yên ku helbest xwendin:
Ibrahîm Hisso – Selwa Hesen – Husên Hebeş – Hesen Îrandost

Yên ku çîrok gotin:
Fewaz Ebdî – Lukman Silêman – Helîm Yûsiv

Yên ku stiran gotin:
Mistefa Dadar – Imad Kakilo – Zubêr Salih

Ji bilî wê, imzekirina pirtûkan û hevdîtina bi dost û heval û hezkiriyên wêje û hunera kurdî re bû”.

Çend têbîniyên min derbarê vê çalakiyê:

  • Çalakî 45 xulekan dereng bû, ev jî bû sedema aciziya hin kesan, ji ber wê  şîreta min ji bo kesên ku dixwazin herin çalakiyên kurdî pirtûkek an jî rojnamyek bi xwe re bînin ta ku wextê xwe di bendemayîna despêkirina çalakiyê de wenda nekin.
  • Li paş masyea xwendinê du afîşên biçûk li ser dîwêr hatibû danîn, bawer dikim ne zor bû ku afîşeke mezin bihata çêkirin  an jî hevokeke li ser kertonekê  bihata nivîsadin û li pêşiya masê hatiba danîn ji bo dansîna çalakiyê.
  • Birêvebir Hozan Enez pêşkêşkirina piraniya beşdaran bi zimanê erebî dikir, min ji xwe pirs kir: Ji bo kê û ji bo çi ew bi erebî pêşkêş dike?, min got belkî mêvanên ereb hebin, lê bi texmîna min ew kurtejiyana beşdarên çalakiyê çawa jê re hatibû xwend, gelekan jî kurtejiyana xwe bi zimanê erebî amade kiribûn.
  • Ez pir kêfxweş bûm ku  helbestvaneke jin di vê çalakiyê de cih girtibû, lê xwezî bêhtir bana, mixabin di nav kesên amade de jî tenê sê jin hebûn, ev jî nîşanek ji nîşanên netewên paşdemayî ye.
  • Helbestvan Selwe Hesen, dema dixwest helbetsek zêde bêje li Helîm Yûsiv nihêrî û  rêdan jê xwest ji bo xwendina helbesteke din ta ku ji demê çalakiyê pir wextê nestîne, digel ku Helîm bi barê organîzekirin vê çalakiyê rabibû lê helbestvan diviyabû ji birêvebirê çalakiyê bipirsiya eger ew dikare helbestek zêde bixwîne.

Baş e, ez tevlî Helîm Yûsiv dibim ku çalakî rojek xweş bû, di nêrîna min de jî beşê herî xweş dema du hunermend ji Rojhilat û Rojava bi hev re, bi awakî spontan, perçeyeke mûzîkî pêşkêşkirin, strana ku bi dengê hunermend Mustafa Dadar û buziqa hunermend  Zubêr Salih hatibû pêşkêşkirin çavên gelek kesên amade, ji ber melodî û navaroka wê ya trajîk, şil kiribû.

Pir mixabin medya kurdî di vê çalakiyê de amade nebû, wê bîranînek û arşîvek xweş bimaba ji bo nifşên nû yên ku dixwazin bêtir derbarê berhemên helbestvan, çîroknas û hunermendên kurd bizanibin.

No tengo lugar
Y no tengo paisaje
Yo menos tengo patria

Cihê min tune ye
Û dîmenek li pêşiya min nîne
Welatê min jî tune ye

Con mis dedos hago el fuego
Con mi corazón te canto
Las cuerdas de mi corazón lloran

Bi pêçiyên xwe agir dadidim
Bi dilê xwe ji te re distrêm
Têlên dilên min digrîn

Nací en Álamo
Nací en Álamo
No tengo lugar
Y no tengo paisaje
Yo menos tengo patria

Ez li spîndarê bûme
Ez li spîndarê bûme
Cihê min tune ye
Û dîmenek li pêşiya min nîne
Welatê min jî tune ye

Con mis dedos hago el fuego
Con mi corazón te canto
Las cuerdas de mi corazón lloran

Bi pêçiyên xwe agir dadidim
Bi dilê xwe ji te re distrêm
Têlên dilên min digrîn

Nací en Álamo
Nací en Álamo
No tengo lugar
Y no tengo paisaje
Yo menos tengo patria

Ez li spîndarê bûme
Ez li spînsarê bûme
Cihê min tune ye
Û dîmenek li pêşiya min nîne
Welatê min jî tune ye

Yasmin Levy (agahî di wîkîpedya kurdî de)

 

%d bloggers like this: